17 Nisan 2021 Cumartesi
Cafer AKSAY

ÖLÇÜ!

05.04.2021 10:17 12 14 16 18 yazdır
Yazar : Cafer AKSAY

Değerli Dostlar; sizlerle kendimiz ve toplum için çok önemli olan "ölçülü olmak" konusunu paylaşalım istedim.

Bu hususta Üniversitedeki Psikoloji Hocamın örneğini paylaşmak istiyorum.

Haz (Sevinç) %50

Elem (Üzüntü)  %50     

Hocamız derdi ki; insan hayatının %50'si haz dünyasında, %50'si elem dünyasında geçmelidir.

Îtidâl; Aşırı olmama, ortalama halde olma, soğukkanlılıktır. İfrat ve tefrite kaçmadan orta bir yaklaşım tarzını tâkib etmektir.

İslâm; yeme, içme, giyim, kuşam, eşya kullanımı, ibâdet gibi her husûsta aşırılıktan kaçınmayı, orta yolu tutmayı emretmiş, ifrât ve tefrîti yasaklamıştır. Bu sebeple işlerin en hayırlısı îtidal üzere olanıdır.

Cenâb-ı Hak kaînâtı ve bütün varlıkları dengeli bir şekilde yaratmış ve kullarına da her hususta ölçülü ve îtidalli davranmalarını emretmiştir. Âyet-i kerîmede:

Allâh semâyı yükseltti ve mîzânı koydu. Öyleyse, sakın taşkınlık edip ölçüyü bozmayın. (Rahmân, 7-8) buyurmuştur.

Araştırmalara göre ölçülü iyiliğin, psikolojik olarak iyi oluş üzerinde pek çok olumlu etkisi bulunuyor. Hem kişiyi mutlu ediyor, hem de hayatına anlam katıyor. Hatta kişide antidepresan etkisi dahi yapıyor. Kişinin kendini ölçülü bir şekilde iyi hissetmesine sebep oluyor.

Ölçülü iyilik yapmak mutlu ediyor.

Hani manevi değerlerimiz arasında da var ya; "hiç ölmeyecekmiş gibi dünya için yarın ölecekmiş gibi ahret için çalışın." denir.

Sevdiğini, dostunu ölçülü sev, çünkü bir gün gelir o dostun düşmanın olabilir. Düşmanına da ölçülü buğz -nefret- et, çünkü düşmanın bir gün olur da dostun olabilir." (Tirmizi,1957, İbn Ebi Şeybe,7/260)

İnançta ölçülü olmak: Büyük imam Gazâlî'nin bir eserinin adı el-İktisâd fi'l-İ'tikâd'dır. Yani o¸ inançta bile ölçülü olmayı kitabına isim olarak koymuştur. Buna göre kişi önce Yaratıcısına karşı adaletli olmalıdır. Bu ise¸ Yüce Allah'ı şirke bulaşmadan birlemek¸ O'na inanmak¸ O'nun haklarına riâyet etmektir. Bu da Yüce Allah'ın ölçülerine uygun bir hayatın adamı olmakla mümkündür. Severek isteyerek¸ inanıp güvenerek O'na teslim olmakla olur.

Söylemde ölçülü olmak: İnanç ve düşüncede mûtedil olmak¸ söylemlerimizde ölçülü olmayı beraberinde getirir. İman adamı¸ söylem dünyasını kontrol altında tutan kimsedir. Zira o¸ ya hayır söylemeli yahut susmalıdır. İmanın bir ruknü olan dil ile ikrâr¸ Tevhîd doğrultusunda cümleleri söylemeyi de içerir. Buna göre dilimizle söylediğimiz Tevhîd cümlesiyle çelişen yalan¸ gıybet¸ boş söz¸ sövgü gibi sözler bu ikrârı zedeler. Kur'ân söylem dünyamızı inşâ eden pek çok âyetle doludur. "Ey iman edenler! Allah'tan sakının¸ dürüst söz söyleyin de Allah işlerinizi kendinize yararlı kılsın ve günahlarınızı size bağışlasın."[33/Ahzâb¸ 70-71.] Evet¸ mü'min her hâl ü kârda hakikatin tanığıdır.

Ahlakta ölçülü olmak: İnanç¸ düşünce ve sözlerinde mûtedil olan kimsenin davranışları da mûtedil olur. Sözgelimi sabır ahlakî bir erdemdir¸ ancak zillete boyun eğmek¸ haksızlık karşısında suskun kalmak sabır değildir. Başa gelenler karşısında sızlanmak¸ feverân etmek de mü'mine yakışmaz. Tevâzu ahlâkî bir erdemdir¸ ancak zelîl bir halde durmak¸ kibirli olmak gibi İslâm'ın istemediği bir şeydir.

İbadette ölçülü olmak: Kolaylık dini İslâm¸ insandan kendini/nefsini öldürmesini istemez. Aksine o¸ nefsin ıslâhını¸ arınmasını ve bu şekilde huzûra ermesini ister. Bunun için ibadetlerde aşırılığı yasaklar. Yapılabilir ve yaşanılabilir hükümler koyar. "Kolaylaştırın zorlaştırmayın¸ müjdeleyin nefret ettirmeyin." ilkesiyle yola çıkan İslâm¸ "az da olsa devamlı olan ibadetleri" bizden ister. İbadetleri terk etmek de yanlıştır¸ ibadetlerde aşırı gitmek de. Bir de her ibadetin içerisinde ta'dîl-i erkân diye bir temel esas vardır. Bu¸ ibadetin rukünlerini yerli yerince yapmak¸ eksik veya fazla yapmadan onlara hakkını vermek demektir. Bu¸ namazda da böyledir¸ diğer ibadetlerde de.

Yeme de, içme de; çalışmada, uyumada, kısacası hayatımızın her noktasında ölçülü yani dengeli olmamız bizlerin iyiliği içindir.

Mükerrem Tollu 468x60
Etiketler : ÖLÇÜ!
Yazarın Son Yazıları
Yorum Yaz
  • UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.